هنوز کاملاً مشخص نشده است که چرا برخی از افراد در طول قاعدگی به اسهال مبتلا می شوند، ولی عقیده بر این است که نوعی از مواد شیمیایی به نام “پروستاگلاندین ها” که در طول قاعدگی آزاد می شوند، موجب انقباض عضلات رحم و دستگاه گوارش می شوند؛ در واقع این مواد شیمیایی باعث ایجاد علایم ناخوشایند در طول سه روز اول قاعدگی می شوند. برای آشنایی بیشتر شما با این موضوع در این نوشتا قصد داریم که به علل ایجاد اسهال در زمان قاعدگی و پیش از آن بپردازیم:

 

مهم ترین دلایل اسهال قاعدگی عبارتند از:

 

تغییرات هورمونی

تغییرات سطوح هورمون ها در حرکات روده ها تغییر ایجاد کرده و به همین دلیل اسهال هم مانند سایر علایم گوارشی (نفخ و تهوع) ممکن است در طول هفته منتهی به قاعدگی بروز کند.

 

درد

عقیده بر این است که پروستاگلاندین ها عامل اصلی ایجاد درد قاعدگی هستند. بسیاری از خانم ها در کنار سایر علایم قاعدگی، درد را هم تجربه می کنند که در برخی افراد بسیار شدید است. اثر درد بر سیستم عصبی ممکن است با فعالیت اعصابی که مسئول حرکات گوارشی هستند، در ارتباط باشد. عکس این قضیه در یبوست اتفاق می افتد، بخصوص زمانی که برای کنترل درد از داروی مسکن استفاده می شود.

سندرم پیش از قاعدگی

دسته ای از علایم است که یک تا دو هفته پیش از قاعدگی شروع شده و با آغاز قاعدگی از بین می رود؛ این علایم در برخی موارد شدیدتر است. تغییرات خلقی، خستگی، ولع غذایی و همچنین اختلال عملکرد گوارشی از جمله علایم این دوران هستند، بنابراین افرادی که سندرم پیش از قاعدگی را تجربه می کنند، با احتمال بیشتری به اسهال مبتلا می شوند.

 

عوامل روانی

عوامل روانی به طور مستقیم بر عادات روده ای مؤثرند. گاهی اوقات سابقه یک اختلال ذهنی یا استرس روانی می تواند در طول قاعدگی شدت یابد که به تغییرات سطوح هورمونی، سندرم پیش از قاعدگی یا عوامل دیگر وابسته بوده و بر وضعیت ذهنی و احساسی فرد اثرگذار هستند.

تغییر در رژیم غذایی

اسهال قاعدگی ممکن است در اثر تغییرات رژیم غذایی در طول دوره پیش از قاعدگی و دوران قاعدگی بروز یابد. این تغییر در رژیم غذایی گاهی به علت ولع های غذایی دوران پیش از قاعدگی بروز می کند. علاوه بر این، مصرف زیاد مواد غذایی تحریک کننده مانند کافئین که برای برطرف کردن خستگی دوران پیش از قاعدگی مصرف می شود، ممکن است باعث ایجاد یا بدتر شدن اسهال شود.

سندرم روده تحریک پذیر

علت اصلی سندرم روده تحریک پذیر ناشناخته است، ولی به نظر می رسد که به علت اختلال در حرکت روده به وجود می آید. علایم این عارضه ممکن است در برخی از خانم ها در زمان قاعدگی شدیدتر شود. زنان مبتلا به هر دو نوع سندرم روده تحریک پذیر (سندرم روده تحریک پذیر همراه با اسهال- سندرم روده تحریک پذیر مخلوط) بدتر شدن اسهال را در طول قاعدگی گزارش کرده اند.

اختلالات روده ای

برخی از بیماری های روده ای که اسهال از علایم آن ها بوده است، ممکن است تحت تأثیر قاعدگی قرار بگیرند. بعد از سندرم روده تحریک پذیر، بیماری های التهابی روده در دوران قاعدگی تشدید می شوند. مطالعات نشان داده است که علایمی مانند شکم درد، تهوع و اسهال در طول قاعدگی بدتر می شوند. علایم این بیماری نه تنها در قاعدگی بلکه با تغییرات هورمونی در کل طول چرخه قاعدگی تغییر می کند.

 

مدیریت اسهال در طول قاعدگی

مدیریت اسهال در زمان قاعدگی با مدیریت سایر انواع اسهال های غیرعفونی تفاوت ندارد. این نوع اسهال به صورت حاد بوده و در بیشتر موارد طی چند روز به صورت خود به خود بهبود می یابد. اما انچام یک سری از کارها هم می تواند در این زمینه کمک کننده باشد:

به میزان کافی آب بنوشید

مصرف میزان مناسب آب در همه انواع اسهال لازم است، چراکه میزان زیادی آب و الکترولیت همراه مدفوع دفع می شود. در مقابل، نوشیدنی های حاوی کافئین اصلاً مناسب نبوده و باعث دفع مایعات بیشتر از طریق ادرار و مدفوع می شوند.

استراحت کنید

استراحت، دفع آب و الکترولیت را به حداقل می رساند، بنابراین توصیه می شود که فعالیت بدنی شدید را در زمان اسهال کنار بگذارید. اگر ناگزیر به انجام فعالیت بدنی هستید، به میزان کافی آب بنوشید تا از اتلاف بیشتر آب پیشگیری شود.

 

مصرف غذاهای تحریک کننده را کنار بگذارید

غذاهای تحریک کننده و نوشیدنی های کافئین دار شامل قهوه، چای، نوشابه های گازدار، نوشابه های انرژی زا و سایر نوشیدنی های از این دست را کنار بگذارید. این نوشیدنی ها علاوه بر این که دفع آب از طریق ادرار را افزایش می دهند، با افزایش تحرک روده ها باعث بدتر شدن اسهال می شوند.

غذاهای غلیظ مصرف کنید

مصرف غذاهای خشک را در طول دوره اسهال کنار نگذارید. یک رژیم غذایی متعادل برای پیشگیری از کمبودهای تغذیه ای که یکی از خطرات اسهال طولانی مدت هستند، اهمیت دارد. غذاهای چرب و تند باعث بدتر شدن اسهال شده و باید کنار گذاشته شوند و به جای آن ها وعده های کوچک غذای خشک در کنار مصرف میزان مناسب آب باید در طول روز در نظر گرفته شود.

دارودرمانی

در صورت عدم بهبود اسهال با توصیه های فوق، لازم است تا برای دریافت دارو به پزشک مراجعه کنید.